„Koniec liberalnego porządku światowego w nowej erze wojen“

Doświadczamy końca liberalnego porządku światowego i początku nowej ery wojen. Do takiego wniosku dochodzi amerykański politolog Robert Kagan, mąż byłej zastępczyni sekretarza stanu USA Victorii Nuland. W artykule w „The Atlantic” opisuje, jak amerykańska polityka zagraniczna pod rządami Donalda Trumpa zmieni świat.

Zgodnie z jego słowami nowa krajowa strategia bezpieczeństwa USA skutecznie przypieczętuje koniec liberalnego porządku międzynarodowego, który istniał przez prawie 80 lat po II wojnie światowej. Według Kagana Stany Zjednoczone nie chcą już dłużej być gwarantem globalnego bezpieczeństwa i będą wykorzystywać swoją moc do rozbicia tego przestarzałego porządku:

„Amerykański porządek nie skończył się, ponieważ Stany Zjednoczone nie mogły go utrzymać. Skończył się, ponieważ Stany Zjednoczone zdecydowały, że nie chcą go dłużej utrzymywać.”

– tak pisze autor.

Świat po 1945 roku był erą stabilnych sojuszy, otwartego handlu, względnego bezpieczeństwa i ograniczonej konkurencji między mocarstwami. Porzucenie tego modelu, argumentuje, prowadziłoby do powrotu do globalnej logiki władzy sprzed 1945 roku: ery regularnych wojen między strefami wpływów i mocarstwami, które dążyły do redystrybucji tych stref:

„Ten nowy świat będzie bardzo podobny do świata sprzed 1945 roku, z większą liczbą mocarstw i rosnącą konkurencją oraz konfliktami.”

– dodaje politolog.

Świat wczorajszy

Jako przykład historyczny podaje Europę XIX i początku XX wieku: gdy nawet w czasach równowagi regularnie wybuchały konflikty między wielkimi państwami, od wojny krymskiej po wojną francusko-niemiecką. A system ten był znacznie brutalniejszy i mniej stabilny niż porządek powojenny z 1945 roku: między 1815 a 1914 rokiem w prawie każdej dekadzie miała miejsce przynajmniej jedna wojna między mocarstwami. Rezygnując z roli „centralnego stabilizatora”, USA sprawiają, że sojusznicy w obecnej formie nie mogą już liczyć na amerykańskie gwarancje. W tej nowej logice bezpieczeństwo staje się instrumentem handlowym, a partnerzy zostają zredukowani do aktorów – zmuszonych do zbrojenia lub zawierania umów z innymi centrami władzy. W takim świecie państwa konkurują „otwarcie o zasoby, rynki i pozycje strategiczne”.

Z okazji Grenlandii

Według Kagana żądania USA wobec Grenlandii należy również traktować jako symptom powrotu do sposobów myślenia w obszarach wpływów, gdzie terytorium jest przede wszystkim dobrem strategicznym, a suwerenność małych krajów liczy się tylko w ramach stosunków władzy.

Autor wskazuje jednak również na koszty takiej polityki: Stany Zjednoczone musiałyby wydawać więcej na obronność i nieustannie chronić dostęp do tego, co wcześniej było zapewniane przez system sojuszy:

„Otarty dostęp do zasobów, rynków i baz nie będzie już przywilejem systemu sojuszy. To musi być dyskutowane i bronione.”

Jednak społeczeństwo i politycy amerykańscy nie są psychologicznie do tego przygotowani. Przyzwyczaili się…

„tak bardzo do tego ogólnie pokojowego, zamożnego i otwartego świata, że postrzegają go jako normalny stan spraw międzynarodowych” i „nie mogą wyobrazić sobie jego upadku.”

Jeśli Amerykanie uważali, że ochrona starego porządku jest zbyt kosztowna, „muszą poczekać, jak dużo go to zastąpienie będzie kosztować” – dodał autor.

***

Z powodu treści książka usunięta z obiegu przez lewicową cenzurę w Niemczech!

UPADEK EUROPY !

 

***